
Wael (35) is supervisor op de wallen: ‘Zo houden we het veilig voor sekswerkers’
© BNNVARA
De Amsterdamse rosse buurt is meer dan de bekende ramen en drukke straten. In de serie Bij ons op de Wallen ontdekken we de verhalen van de mensen die er wonen en werken. Deze keer lopen we een dag mee met supervisor Wael (35), die bij een raamexploitant werkt.
Het is de eerste dag van het Amsterdam Dance Event, maar op de Wallen is het nog opvallend rustig. Terwijl de eerste toeristen door de smalle straten dwalen, loopt Wael (35) om 09.30 uur de steile trap op naar zijn werkplek. Sinds vier maanden werkt hij op het kantoor van Pim, bekend van Bij ons op de Wallen. Hier verhuren ze peeskamers aan sekswerkers. Wael verwacht dat het een rustige dag wordt, er zijn vooralsnog vijftien kamers verhuurd voor de dagshift.
Ondanks de beperkte ruimte op het kantoor valt er genoeg te zien. Tegen de muur hangen rijen sleutels, op meerdere schermen verschijnen camerabeelden van de Wallen en in een kast liggen opvallende attributen uitgestald. Tussen de spullen staan piemels in verschillende vormen en maten, een paar hakken en verschillende koelkastmagneten die de huurders als souvenir hebben meegenomen van vakantie. Naast het bureau van Wael staat een rekje met condooms. ‘Alle sekswerkers nemen ze zelf mee, maar mochten ze iets vergeten, dan kunnen ze het hier alsnog kopen.’

De sleutels van de peeskamers
Al snel melden de eerste sekswerkers zich bij de bel. Een zoemer klinkt door het kantoor als Wael vanaf zijn bureau de deur opent. Na een flink aantal trappen komen de sekswerkers aan bij het bureau van Wael. ‘Ze komen hier inchecken en de sleutel van hun kamer halen. Ze moeten altijd hun identiteitsbewijs laten zien, ook als ze hier al jaren huren. Dat doen wij voor de veiligheid en het is vanuit de gemeente ook verplicht’, vertelt hij. ‘Daarna kunnen ze betalen en krijgen ze de sleutel.’
Het kantoor waar Wael werkt verhuurt 39 kamers op verschillende locaties op de Wallen. Onderdeel van zijn werk is het voorbereiden van de peeskamers. Tussen het inchecken door, gaat Wael naar buiten met een grote tas vol beddengoed en handdoeken – die hij klaarlegt in een verhuurde kamer.

Wael checkt een sekswerker in
Schoonmaakwagens zijn nog druk bezig met het opruimen van de laatste resten van de nacht. In enkele sekswinkels lopen wat mensen binnen, maar verder is het nog rustig op straat. ‘De kamer waar we nu heen gaan is straks verhuurd, dus we moeten zorgen dat alle spullen er liggen’, vertelt hij terwijl we richting de peeskamer lopen.
Achter enkele ramen zijn sekswerkers al zichtbaar voor voorbijgangers en hier en daar blijft een nieuwsgierige toerist even staan kijken. Tijdens de wandeling kijkt Wael regelmatig naar de ramen aan weerszijden van de gracht. Aan de overkant steekt hij zijn hand op naar een sekswerker die met een klant bij haar deur staat. De sekswerker steekt haar duim op. ‘Ik denk dat ze oké is, maar ik loop zo even een controlerondje langs haar kamer. Dat doe ik sowieso elke dag zo’n vijf keer, maar op drukke dagen wel tien keer.’
Het leven van Wael ziet er nu heel anders uit dan een paar jaar geleden. Hij komt uit Libanon, waar hij op de Nederlandse ambassade werkte. Een paar jaar geleden verhuisde hij naar Nederland voor zijn partner. Samen wonen ze op de Wallen, waar Wael nu dus ook werkt. ‘Dit werk is heel anders dan bij de ambassade. Het is een stuk relaxter en ik kan tijdens mijn shift mijn eigen tijd indelen. Daarnaast zijn de collega’s ook heel leuk, dus dat is heel fijn.’

Het uitzicht vanuit een peeskamer
Bij een van de ramen gaan we naar binnen; daar bevindt zich een peeskamer met een bed en een kleine badkamer. Door het lage plafond en de donkere muren voelt de kamer klein aan. Er hangt een bijna steriele geur, alsof de schoonmakers pas net vertrokken zijn. Terwijl Wael het linnengoed neerlegt, werpt hij een blik op de kamer. ‘We controleren altijd of er goed is schoongemaakt’, vertelt hij. ‘Dan kijk ik of alles nog werkt. Iedere peeskamer heeft verschillende alarmknoppen; als er eentje wordt ingedrukt, moeten we er gelijk naartoe.’ Er is echter niet altijd iets aan de hand als de knop wordt ingedrukt: ‘Ze zitten op bereikbare plekken, zoals naast het bed. Het gebeurt regelmatig dat de knop per ongeluk wordt ingedrukt’, zegt hij lachend.
Maar als het echt mis is, is de politie gelukkig snel ter plaatse. ‘Er is op de Wallen een speciaal politieteam, zij zijn er bijna altijd binnen vier minuten als we ze nodig hebben’, vertelt Wael. Zelf maakte hij ook incidenten mee waar de politie aan te pas moest komen: ‘Ik heb weleens meegemaakt dat een man de peeskamer binnen wilde dringen, of dat iemand zijn broek uittrok voor de ramen. Dit gebeurt veel vaker ‘s avonds dan overdag, als er verdovende middelen in het spel zijn.’

Wael legt de handdoeken en het beddengoed weg in de peeskamer
Eenmaal terug op straat vervolgt Wael zijn controleronde. Terwijl hij langs de ramen loopt, groet hij sekswerkers die hij onderweg tegenkomt en houdt hij tegelijkertijd de omgeving in de gaten. Hij kent alle sekswerkers, ook degenen die niet bij zijn kantoor een peeskamer huren. ‘Door alle rondjes die ik loop, heb ik ook de andere sekswerkers leren kennen. Iedereen houdt elkaar hier in de gaten.’ Tijdens zijn ronde let Wael niet alleen op de sekswerkers, maar ook op de bezoekers van de Wallen. ‘Als ik iemand zie filmen, zeg ik daar altijd iets van.’ Dat sekswerkers dit werk doen, betekent namelijk niet dat zij als lustobject behandeld willen worden. ‘Sekswerkers willen niet gefilmd of gefotografeerd worden. Gelukkig werken de mensen die ik aanspreek altijd mee en verwijderen ze hun beelden’, vertelt Wael.
De volgende kamer waar Wael langsgaat tijdens zijn controleronde is een bijzondere. Elke peeskamer heeft zijn eigen charme, maar het unique selling point van deze is het grote ronde bed. De kamer is zwart betegeld en naast het ronde bed hangt – net als in iedere andere kamer – een grote spiegel. Met de ledverlichting in alle kleuren van de regenboog kunnen sekswerkers hun eigen sfeer creëren.
‘Ik zie vaak gezinnen met kleine kinderen over de Wallen lopen, soms bedekken de ouders dan de ogen van hun kinderen’, vertelt Wael. ‘Ik denk dan altijd: kom dan niet deze kant op, je weet wat er hier gebeurt.’ We lopen verder langs de gracht richting de volgende locatie. Inmiddels komt de straat steeds meer tot leven. Rond de kroegen verzamelen zich groepjes toeristen en op de stoepen wordt het langzaam drukker. Toeristen in alle soorten en maten lijken hun weg naar de rosse buurt gevonden te hebben.
Dat sekswerk onderdeel is van de publieke ruimte, zoals op de Wallen, is niet in ieder land vanzelfsprekend. In Libanon, waar Wael vandaan komt, is sekswerk illegaal. ‘Ik vind het heel belangrijk dat sekswerk hier gelegaliseerd is, want op deze manier blijft het veilig voor de sekswerkers. In Libanon wordt er ook aan sekswerk gedaan, maar alles moet daar stiekem. Er is geen veiligheid en geen controle.’
We staan voor de deur bij een kamer die volgens Wael erg gewild is. ‘Dit is de sekssalon!’, zegt hij als we naar binnen stappen. Over de drempel wordt duidelijk waarom deze kamer zo populair is. De ruimte oogt eerder als een luxe hotelsuite dan als een peeskamer. Grote ramen bieden uitzicht op de gracht. Vanaf de straat verraadt niets hoe ruim de kamer daadwerkelijk is. Achter de ramen strekt zich een zwart-goud-behangen ruimte uit met een groot bed, een bubbelbad en een paaldanspaal. ‘Mensen zijn dol op deze kamer, omdat hij zo ruim is en van alle gemakken voorzien’, vertelt Wael.

De sekssalon
Eenmaal terug op kantoor maakt Wael zich klaar voor de volgende sekswerkers die komen inchecken. Buiten wordt het ondertussen steeds drukker. De avond nadert en de Wallen schakelen langzaam over naar het ritme van de nacht. Rond 19.00 uur zit de werkdag van Wael erop. Terwijl veel sekswerkers zich opmaken voor een drukke avond en de eerste groepen feestgangers de buurt binnenstromen, hoeft hij maar een paar minuten te lopen naar huis. Over nachtdiensten hoeft hij niet lang na te denken: ‘’s Nachts slaap ik nu eenmaal liever.’