Tante Theodora: Big Brother Boomsma en de appende asielzoekers

Vanochtend — Kameraden van Kamer 101 — werd ik brak wakker en vond jullie Tante een afstandsbediening in de besteklade. Geen idee hoe hij daar terechtkwam. Ook werd mij niet duidelijk op welk apparaat hij werkte. Dat ding bediende niets op afstand, behalve mijn slechte humeur. Ik had geen idee waarvoor het diende, maar dat gebrek aan doel heeft in Den Haag nog nooit iemand tegengehouden.

“Je moet telefoons van asielzoekers kunnen controleren: Nederland moet weten wie binnen komen,” schrijft Boomsma op X. Hij vervolgt met: “Corrigeer het snel, maar ga er ondertussen mee door! Weg met regelfetisjisme.“ Toch een knap staaltje Newspeak waar zelfs George Orwell even zijn telescherm voor zou hebben uitgezet. Douane Diederik wil blijkbaar graag door de vunzige appjes, lieve familiefoto’s en laatste paniekberichten van vluchtelingen graaien. Blijkbaar is het leven anders niet spannend genoeg voor hem.

Big Brother Boomsma denkt nog steeds dat 1984 een handleiding is in plaats van een waarschuwing. Oorlog is vrede, onwetendheid is kracht en minder spionage heet tegenwoordig regelfetisjisme. Ooit hoopt jullie lieftallige Tante het zelfvertrouwen te krijgen van zo’n politiek opgedroogde zaadvlek in colbert, die per ongeluk een eigen leven begon te leiden.

Zijn laatste beetje relevantie dankt hij aan Joost Eerdmans: de politieke weduwnaar van Pim, die zijn kale kerel te pas en te onpas met de haren erbij sleept. Diederiks relevantie wordt door de vuurwerkbril van Eerdmans nog net een paar millimeter uitvergroot, maar zijn rechtsstatelijke geweten is helaas achtergebleven in hetzelfde condoom waaruit Big Brother Boomsma ooit als bestuurskundig ongelukje ontsnapte.

Ook voordat hij zich aansloot bij Nieuw Sociaal Contract had hij er in de Amsterdamse gemeenteraad al zichtbaar zin in om een ‘fatsoenlijk’ politiestaatje te ontwerpen. Als CDA’er was Big Brother Boomsma pleitbezorger van preventief fouilleren — vooral bij jonge mannen.

Een beetje volgens het motto: alles met -eren kun je leren, dus (etnisch) profileren en criminaliseren ook. Best ironisch voor iemand die zich later aansloot bij de partij die groot werd op de ruïnes van het toeslagenschandaal.

Onze enkelbandgenieter stond later bij NSC te popelen om Marjolein Faber rechts in te halen bij het treiteren van asielzoekers — door uitgeprocedeerde mensen alvast een stukje gevangenis zonder muren om de enkel te schuiven.

We kunnen zeggen wat we willen, maar hij heeft goed naar het vroege Omtzigt-evangelie geluisterd: eerst stem je mee met een wantrouwende fraudemachine, daarna strijk je de eer op door de wrakstukken te ontdekken die mede door diezelfde politieke cultuur zijn veroorzaakt, en vervolgens werk je doodleuk samen met partijen — of verzin je eigen beleid — waardoor precies hetzelfde wantrouwen in mensen weer uit de dood mag opstaan.

Zo heeft hij ook een hoop geleerd van Joost Eerdmans. Je kunt politiek prima overleven als je vaker van politieke partij wisselt dan van kleurrijke schoenen, zolang je het maar verkoopt als de zoveelste bestuurlijke vernieuwing. Als we heel even vergeten hoe incapabel onze coronaminister was, wordt het bijna bewonderenswaardig dat Hugo de Jonge deze les nooit heeft geleerd. Die bleef tenminste bij dezelfde partij in nieuwe valkuilen stappen.

Wat zulke heren met elkaar gemeen hebben: ze zijn niet verdwaald; ze weten alleen niet waar ze zijn. Dat maakt deze controlezucht ook zo smerig: mannen zonder vaste grond onder hun eigen schoenen willen bepalen waar anderen mogen verblijven.

Daarom wil Big Brother Boomsma mensen die alles al kwijt zijn ook nog hun laatste kruimeltje autonomie afpakken: hun bewegingsvrijheid met een enkelband, hun waardigheid met fouilleren en hun privéleven met spionage. Wie zelf geen vaste zender heeft, gaat al snel proberen andermans leven af te stemmen.

Aan het einde van de dag drukte ik nog één keer op die afstandsbediening. Nog steeds gebeurde er helemaal niets. Ergens wel een opluchting, eigenlijk. Sommige dingen blijven gewoon liggen waar ze niet horen. Boomsma helaas niet. En iedere keer als hij ergens op drukt — Kameraden van Kamer 101 — wordt Nederland niet veiliger. Alleen de afstand tussen mens en rechtsstaat groeit.