Laat religiekritiek niet kapen door extreemrechts

Islamofobie is door generaliseren een vorm van discriminatie en helaas wijdverbreid. In ons land de sterkste drijfveer om asielzoekers te weren. Niet alleen voor de nativistische PVV, FvD, JA21, BBB en SGP, maar ook voor zogenaamde nette partijen. VVD-Kamerleden bijvoorbeeld, die vragen stelden bij de integratie van Nederlandse moslims. Dat vertaalde zich ook in overheidsbeleid. Zoveel mogelijk obstakels voor vluchtelingen uit het Midden-Oosten en Noord-Afrika, maar voor conservatieve witte christenen uit Oekraïne bleek opeens van alles mogelijk. Als schril contrast werden Afghanen die voor de Nederlandse overheid hun leven hadden gewaagd, bij het oprukken van de Taliban in de steek gelaten. Afghanistan heeft overigens onlangs de slavernij weer ingevoerd en staat ook een huwelijk met een meisje van negen jaar toe. Maar onze regering meent dat in Nederland verblijvende Afghaanse vrouwen best weer terug kunnen. 

Een ander contrast deze dagen is de lauwe manier waarop de overheid en de media reageren op het geweld jegens moskeeën, anders dan de enorme bezorgdheid als zoiets bij een synagoge gebeurt.

Partijen als de PVV misbruiken stelselmatig religiekritiek, bijvoorbeeld op misogynie en homofobie, louter instrumenteel tegen moslims. Ze zwijgen immers categorisch over hetzelfde verschijnsel onder conservatieve en traditionele christenen en joden. Zojuist stemden PVV en FvD zelfs met de SGP tegen het verbod op ‘homogenezing’

PVV en haar ‘kopvod’. Deze doek wordt ook gedragen door christelijke vrouwen. Zie Korintiërs 11:5-6: ‘Maar een vrouw maakt haar hoofd te schande wanneer ze met onbedekt hoofd bidt of profeteert, want dat is even schandelijk als met een kaalgeschoren hoofd. Een vrouw die haar hoofd niet bedekt, kan zich net zo goed laten kaalknippen of kaalscheren. Maar omdat dat voor vrouwen een schande is, moet een vrouw haar hoofd bedekken.’ 

Hypocriet blijft dus bij de populisten een hoofddoek uit den boze, geheel anders dan een verplichte pruik, lange rokken en hoedjes, gescheiden kerkbanken, genitale verminking, geen passief kiesrecht voor vrouwen. Dat alles valt volgens hen nu eenmaal onder de vrijheid van godsdienst (die ze moslims niet toestaan). 

Mede als reactie op deze selectieve, rechtse moslimdiscriminatie heeft het intersectionele toverstokje van de hyperwokies religiekritiek volledig taboe verklaard. Kind en badwater.

Hyperwokies zijn degenen onder ons die zich niet beperken tot discriminatie op basis van huidskleur, sociaaleconomische positie en gender. Neen, de witte, heteroseksuele seculiere man onderdrukt ook de gelovige minderheden! Vrouwen en lhbti’ers die ook andere gelovigen bekritiseren dan moslims, omdat zij door hen onderdrukt worden, moeten daarmee onmiddellijk ophouden.

Een bijkomstige factor is dat de hyperwokies vaak een achtergrond hebben die relatief minder is geseculariseerd. Hun draagvlak zou daarom in de problemen komen als ze de gelovigen in hun omgeving aanvielen. Soms gaan ze zelfs zover dat ze daarom abortus en geboortebeperking – ‘witten willen minder zwarte kindjes!’ – afwijzen.

Door hun fanatieke cancelcultuur worden de vrouwen en lhbti’ers in de steek gelaten die zich via organisaties, interviews, boeken, tv-documentaires en podcasts proberen te bevrijden van hun beklemmende religieuze achtergrond. Van slachtoffer worden ze op deze manier intersectioneel tot dader gepromoveerd.

Dreiging van conservatieve en traditionele gelovigen
Conservatieve en traditionele gelovigen vormen in het geheel geen bedreigde diersoort die we moeten beschermen. Neen, ze zijn juist de dreiging, zeker internationaal gezien.

Denk aan de sterke banden die autoritaire regimes met conservatieve religieuze organisaties onderhouden. Rusland, Hongarije, Polen, Tsjechië, Slowakije, Slovenië. Ook al zijn de leiders oligarchen of hun vertegenwoordigers, ze kunnen niet zonder de kerk. Dan hebben we Israël en de VS.  Al die radicaal-rechtse christenen die Trump steunen en ook deel uitmaken van zijn regering. Die vaak in Israël de eindtijd zich zien voltrekken, waarin de Messias zou terugkeren op aarde. In ons land gaat het om Christenen voor Israël, waarmee ook een ‘nette’ partij als de ChristenUnie contacten onderhoudt. In de VS is de fascistische New Apostolic Reformation wijdverbreid onder 162 miljoen volwassenen en wereldwijd door meer dan 300 miljoen christenen.

Kijk hoe religie de samenleving in Afrikaanse landen bepaalt. Als zogenaamde bescherming van 'Afrikaanse familiewaarden' en culturele identiteit worden daar in veel landen lhbti’ers en vrouwen wettelijk gediscrimineerd. Homoseksualiteit en de promotie van lhbti-activiteiten zijn strafbaar. Soms zelfs met de doodstraf. In Ghana was de initiatiefnemer van de wet voor strafbaarstelling van lhbti’ers dan ook een dominee, John Ntim Fordjour. 

Maar volgens de hyperwokies zijn deze ontwikkelingen vooral ingeblazen door christelijke organisaties uit Amerika (die ze dus in hun eigen land niet aanvallen).

De nativisten van de PVV en haar trawanten noemen als argument voor hun islamofobie ook moslimlanden in Azië en het Midden-Oosten. En inderdaad. Onlangs overleed – veel te jong – de Iraanse balling Marjane Satrapi, auteur van het prachtige autobiografische stripverhaal Persepolis (2000-2003). Het tweede deel beschrijft minutieus de manier waarop het theocratische schrikbewind van de ayatollahs in haar dagelijks leven doordringt. Familie en kennissen gearresteerd en vaak geëxecuteerd. Zijzelf als tegendraadse puber bedreigd door de kledingpolitie. Het meest huiveringwekkend is een scène die doet denken aan de song waarin The Who de mislukking van de idealen uit de sixties beschrijft: ‘Won’t Get Fooled Again’ (1971). De climax is een heel kort versje: ‘Meet the new boss. The same as the old boss.’ Bij Satrapi is het een beul die onder de Sjah linkse Iraniërs martelde en nu onder de ayatollahs… linkse Iraniërs martelt.

Maar juist haar minutieuze beschrijving van een religieuze organisatie die Iran stap voor stap verandert in een theocratisch schrikbewind, maakt Persepolis universeel. De taal van haar machthebbers is die van de totalitaire religieuze regeringen overal ter wereld, nu in het verleden.

Onthullend is dat progressieve Amerikanen bij het lezen van Persepolis reageerden met het klassieke ‘It can happen here!’ en dat omgekeerd Satrapi’s werk in sommige staten verboden werd – zedeloze puber.  Hun president veinsde aanvankelijk de Iraniërs te willen bevrijden van hun onderdrukkers. De president die steunt op genadeloze eindtijd-christenen.

Geen populisme, maar Oranje-calvinisme
Kortom, religiekritiek blijft  broodnodig. Geen enkele godsdienst uitgezonderd. Daarom schokte mij in Joop de bijdragen van Elianne van Turennout en iman Azzedine Karrat. Haar haatdragende aanval op Izz ad-Din Ruhulessin en zijn zalvende op de Telegraaf-hoofdredacteur Kamran Ullah. Ze hebben gelijk dat de eerste een warhoofd is en de laatste een fascist. Maar ze blijven daarbij onwrikbaar uitgaan van het hyperwoke taboe op religiekritiek. 

Misschien zijn in dit kader ook de reacties op de musical Spinoza verhelderend: ‘een pleidooi tegen populisme, tegen het meedeinen met de massa, tegen de onderbuik en vóór zelf blijven nadenken, voor wetenschap.’ 

Hoezo? Onze geniale Bento had in eerste instantie te lijden onder de Amsterdamse joodse orthodoxie en vervolgens onder het destijds overdominante Oranje-calvinisme dat hem formeel en juridisch uit de stad verdreef.

Wanneer worden de hyperwokies eindelijk wakker?